Երևանը պատրաստվում է հյուրընկալել Հայաստան-Եվրամիություն պատմական առաջին գագաթնաժողովը, որը կկայանա հաջորդ երեքշաբթի օրը։ Ակնկալվում է, որ այս նշանակալի հանդիպման ավարտին կողմերը կհայտարարեն հարաբերությունների ամրապնդման իրենց պատրաստակամության մասին, սակայն ԵՄ-ին Հայաստանի հնարավոր անդամակցության հարցը դեռևս չի քննարկվի։
«Ազատության» տրամադրության տակ հայտնված համատեղ հայտարարության նախագծի համաձայն՝ Եվրամիությունը կվերահաստատի իր «անսասան հանձնառությունը՝ ամրապնդելու հարաբերությունները Հայաստանի հետ և աջակցելու Հայաստանի դիմադրողականությանը, բարեփոխումների օրակարգին և երկարաժամկետ զարգացմանը՝ Հայաստանը ավելի մոտեցնելով Եվրամիությանը»։ Այս ձևակերպումը շեշտում է ավելի սերտ համագործակցության ձգտումը՝ առանց ուղղակի ինտեգրացիոն պարտավորությունների։
Թեև մոտ երեք տարի առաջ վարչապետ Փաշինյանը եվրախորհրդարանում հայտարարել էր, թե Հայաստանը պատրաստ է Եվրամիությանը մոտ լինել այնքան, որքան Բրյուսելը դա հնարավոր կհամարի, իսկ Հայաստանի խորհրդարանն էլ անցած տարի օրենք էր ընդունել ԵՄ անդամակցության գործընթացի մեկնարկի մասին, Երևան ժամանող եվրոպացի առաջնորդները չեն պատրաստվում գագաթնաժողովի ավարտին որևէ պարտավորություն ստանձնել այս ուղղությամբ։ Փոխարենը, ակնկալվում է, որ Բրյուսելը կհայտարարի Հայաստանի համար առանցքային՝ վիզաների ազատականացման հարցում «նշանակալի առաջընթացի» մասին։
Այս քայլը դիտվում է որպես նախատեսված մի քանի փուլերից առաջինը։ Ենթադրվում է, որ բարեփոխումների ներկա տեմպերը պահպանելու դեպքում Հայաստանի քաղաքացիները երեք-չորս տարի անց՝ այս տասնամյակի ավարտին, կկարողանան առանց վիզաների այցելել շենգենյան գոտի։ Սա շոշափելի արդյունք կլինի հասարակ քաղաքացիների համար և կարևոր քայլ՝ դեպի Եվրոպա մերձեցման ճանապարհին։
Փաստաթղթում նաև բացակայում է Հայաստանին նոր ֆինանսական աջակցություն տրամադրելու հնարավորության մասին հիշատակումը։ Փոխարենը, հղում է կատարվում միայն նախկինում հայտարարված 270 միլիոն եվրոյին և 2.5 միլիարդ եվրոյին, որը Երևանը կարող է ստանալ դաշինքից՝ նախագծեր ներկայացնելով «Գլոբալ դարպաս» ռազմավարության շրջանակներում։ Մյուս կողմից, ակնկալվում է, որ Եվրամիության առաջնորդները Երևանում կդիմեն եվրոպացի գործարարներին՝ հորդորելով ներդրումներ կատարել Հայաստանում։
Կոնկրետ ներդրումային ծրագրերի շարքում նշվում է Սև ծովով էլեկտրաէներգիայի փոխանցման ստորջրյա մալուխի նախագիծը։ Այս նախագիծը նախատեսում է Հարավային Կովկասի էլեկտրացանցը կապել Եվրամիության հետ և տարածաշրջանից էլեկտրաէներգիա մատակարարել դեպի Եվրոպա։ Չնայած Բրյուսելը բազմիցս է խոսել այս նախագծի մասին, այն դեռևս չի մեկնարկել։
Ակնկալվում է նաև, որ Եվրամիության առաջնորդները վերստին աջակցություն կհայտնեն Ադրբեջանի հետ խաղաղության գործընթացին։ Սակայն համատեղ հայտարարության նախագծում խոսք չկա Ղարաբաղից տարհանված հայերի, նրանց իրավունքների պաշտպանության կամ Բաքվում ազատազրկվածների մասին։
Հունիսի յոթին կայանալիք խորհրդարանական ընտրություններից մեկ ամիս առաջ ընդունվելիք փաստաթղթում Եվրամիության առաջնորդները նաև կընդգծեն, որ «Հայաստանի ապագան պետք է որոշվի ազատ և ժողովրդավարական ճանապարհով իր քաղաքացիների կողմից՝ առանց արտաքին ճնշման»։
Կողմերի միջև երբևէ անցկացված առաջին այս գագաթնաժողովին կմասնակցեն Եվրոպական հանձնաժողովի նախագահ Ուրսուլա ֆոն դեր Լայենը, Եվրոպական խորհրդի նախագահ Անտոնիու Կոշտան, ինչպես նաև ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարն ու Կանադայի վարչապետը։ Գագաթնաժողովի առանցքում կլինեն նաև միջազգային հարցեր, այդ թվում՝ Իրանում և Ուկրաինայում ստեղծված իրավիճակը։
