Գնա ընտրության
14-04-2026 02:23

Էրդողանը Իսրայելին սպառնում է ռազմական գործողություններով՝ հղում անելով Ղարաբաղին և Լիբիային

Մերձավոր Արևելքում լարվածությունը նոր գագաթնակետի է հասել Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի կտրուկ հայտարարություններից հետո, ով չի բացառել Իսրայելի դեմ ռազմական գործողությունների հնարավորությունը։ Այս հայտարարությունները, որոնք հնչել են շարունակվող հակամարտության և տարածաշրջանային անկայունության համատեքստում, լայն արձագանք են գտել և համաշխարհային հանրության ուշադրությունը հրավիրել հնարավոր սրացման վրա։

Էրդողանը, ում խոսքերը մեջբերում է The Jerusalem Post-ը, ընդգծել է ուժեղ լինելու անհրաժեշտությունը՝ «Իսրայելին թույլ չտալու դա անել Պաղեստինի հետ»։ Նա ուղիղ զուգահեռներ է անցկացրել Թուրքիայի նախորդ ռազմական գործողությունների հետ՝ հայտարարելով. «Ինչպես մենք մտանք Ղարաբաղ, ինչպես մենք մտանք Լիբիա, նույնը կանենք նրանց հետ»։ Այս համեմատությունը միանշանակ մատնանշում է Անկարայի պատրաստակամությունը՝ ուղղակի ռազմական միջամտության, ինչը լուրջ նախազգուշացում է Թել Ավիվի և նրա դաշնակիցների համար։

Թուրքիայի ղեկավարը նաև մեղադրել է Իսրայելին, որ չնայած հայտարարված հրադադարին, նա ստիպել է 1,2 միլիոն լիբանանցիների լքել իրենց տները՝ իբր քաղաքացիական բնակավայրերի վրա հարձակումների պատճառով։ Սակայն, ինչպես նշում է The Jerusalem Post-ը, Իսրայելը և ԱՄՆ-ը կտրականապես մերժում են Լիբանանին Իրանի հետ գործող հրադադարի համաձայնագրում ներառելու մասին պնդումները։ Իրադարձությունների մեկնաբանության այս տարբերությունը միայն սրում է տարածաշրջանի առանց այն էլ բարդ իրավիճակը։

Դրան զուգահեռ, The Wall Street Journal թերթը ապրիլի 9-ին հայտնել է իսրայելական իշխանությունների խորը դժգոհության մասին ոչ միայն ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև հրադադարի մասին որոշումից, այլև այն փաստից, որ Թել Ավիվը կանգնած է եղել հրադադարի կատարված փաստի առաջ։ Պարբերականի աղբյուրը պարզաբանել է, որ Իսրայելի նախագահ Բենյամին Նեթանյահուն, թեև համաձայնություն է տվել ԱՄՆ առաջնորդ Դոնալդ Թրամփին խաղաղության համաձայնագրին մասնակցելու համար, սակայն խիստ դժգոհ է եղել հրադադարի հնարավոր տարածումից Լիբանանի վրա։

Նեթանյահուի դժգոհության պատճառը ռազմավարական տարբերություններն են. Թել Ավիվը տարբեր նպատակներ է հետապնդում Թեհրանի և Բեյրութի հետ հակամարտություններում։ Իսրայելի համար Իրանը մեկ սպառնալիք է, իսկ Լիբանանը, մասնավորապես «Հեզբոլլահ» խմբավորումը, մեկ այլ։ Հրադադարի տարածումը Լիբանանի վրա կարող էր սահմանափակել Իսրայելի գործողությունների ազատությունը «Հեզբոլլահի» դեմ, որին նա համարում է իր հյուսիսային սահմանի ուղղակի սպառնալիք։ Սա ընդգծում է տարածաշրջանային քաղաքականության բարդությունը, որտեղ յուրաքանչյուր համաձայնագիր և յուրաքանչյուր հայտարարություն կարող են հեռուն գնացող հետևանքներ ունենալ։

Էրդողանի հայտարարությունները և Իսրայելի արձագանքը ամերիկա-իրանական հրադադարին վկայում են խորը տարաձայնությունների և աճող լարվածության մասին, որը կարող է հանգեցնել Մերձավոր Արևելքի հետագա ապակայունացման։ Միջազգային հանրությունը անհանգստությամբ հետևում է իրադարձությունների զարգացմանը՝ վախենալով, որ ցանկացած սխալ քայլ կարող է հրահրել ավելի լայն հակամարտություն՝ անկանխատեսելի հետևանքներով համաշխարհային անվտանգության համար։

Իրանը պայման է դրել ԱՄՆ-ի հետ համաձայնագրի համար. Դադարեցնել Իսրայելի ագրեսիան Լիբանանում
Տեղի է ունեցել Փաշինյանի և Էրդողանի հեռախոսազրույցը. քննարկվել են երկկողմ հարաբերությունները
Կրակոցներ Սպիտակ տան մոտ. Վաշինգտոնը ցնցված է ուղիղ եթերում տեղի ունեցած հարձակումից
Պուտինը և Սի Ցզինպինը հռչակեցին բազմաբևեռ աշխարհի դարաշրջանը. Պեկինում ստորագրվել է պատմական հռչակագիր
Վաշինգտոնը ռազմական հարված Է պատրաստում Կուբային. սանկցիաները ձախողվել Են, Թրամփը լուծում Է փնտրում