ԱՄՆ Հավայան նահանգը հայտնվել է աննախադեպ տարերային աղետի իշխանության տակ. վերջին երկու տասնամյակի ամենաուժեղ ջրհեղեղը հազարավոր մարդկանց ստիպել է լքել իրենց տները և հանգեցրել լայնածավալ ավերածությունների։ Ըստ BBC News-ի՝ արշիպելագի վրա թափված հորդառատ անձրևները քաոս են առաջացրել՝ ջրի տակ թողնելով բնակելի տարածքները, կաթվածահար անելով տրանսպորտային հաղորդակցությունը և վտանգելով կրիտիկական ենթակառուցվածքները։
Հոնոլուլուի քաղաքապետ Ռիկ Բլանջիարդին հայտնել է, որ սա արդեն երկրորդ հզոր փոթորիկն է, որը մեկ շաբաթվա ընթացքում հարվածել է Հավայան կղզիներին, և դրա հետևանքները նահանագին կարող են արժենալ ավելի քան 1 միլիարդ դոլար։ Իրավիճակը մնում է չափազանց լարված. այս պահին փրկարարներին հաջողվել է տարհանել ավելի քան 230 մարդու, ովքեր հայտնվել էին տարերքի թակարդում։ Սակայն վտանգը պահպանվում է, քանի որ հորդառատ անձրևները շարունակվել են շաբաթ առավոտյան՝ սրելով առանց այդ էլ կրիտիկական իրավիճակը։
Հատուկ մտահոգություն է առաջացնում Օահու կղզու ամբարտակի վիճակը, որը նահանգի ամենախիտ բնակեցված կղզին է, և որը, ըստ իշխանությունների նախազգուշացումների, փլուզման վտանգի տակ է։ Այս կապակցությամբ քաղաքապետ Բլանջիարդին հորդորել է բնակիչներին «ապահով մնալ» և «հնարավորինս լուրջ վերաբերվել փոթորկին»՝ ընդգծելով իրավիճակի լրջությունը և նախազգուշական բոլոր միջոցառումներին հետևելու անհրաժեշտությունը։
Նահանգապետ Ջոշ Գրինը մամուլի ասուլիսում հաստատել է, որ, բարեբախտաբար, փոթորիկների հետևանքով զոհերի մասին հաղորդումներ դեռ չեն ստացվել։ Նա շնորհակալություն է հայտնել արտակարգ ծառայությունների աշխատակիցներին, ովքեր շուրջօրյա աշխատում են բնակչության անվտանգությունն ապահովելու և տարերային աղետի հետևանքները նվազագույնի հասցնելու ուղղությամբ։ Այնուամենայնիվ, ավերածությունների մասշտաբները հսկայական են. բարձրացած ջրերը ողողել են տներն ու մեքենաները, ինչի հետևանքով միայն նահանգի մայրաքաղաք Հոնոլուլուից հյուսիս տարհանվել է մոտ 5500 մարդ։ Կղզիների բազմաթիվ ճանապարհներ փակվել են, ինչը զգալիորեն դժվարացնում է տեղաշարժը և փրկարարական գործողությունները։
Հոնոլուլուի արտակարգ իրավիճակների դեպարտամենտը բազմաթիվ նախազգուշացումներ է տարածել հանկարծակի ջրհեղեղների մասին՝ կոչ անելով բնակիչներին անհապաղ տեղափոխվել բարձրադիր վայրեր և խուսափել ցանկացած ջրածածկ տարածքից։ Նմանատիպ նախազգուշացումներ են տարածվել նաև արշիպելագի այլ խոշոր կղզիներում, այդ թվում՝ Մաուիում, Մոլոկայում և Մեծ կղզում, ինչը վկայում է տարերքի համատարած բնույթի մասին։
Այս ավերիչ ջրհեղեղի պատճառը այսպես կոչված «Կոնա ցածր ճնշումն» է՝ ցածր ճնշման դանդաղ շարժվող տարածք, որը տաք, խոնավությամբ հագեցած օդ է քաշում դեպի Հավայան կղզիներ։ Այս երևույթը հանգեցնում է հորդառատ անձրևների և հանկարծակի ջրհեղեղների։ Որոշ շրջաններում տեղումների քանակը գերազանցել է 25 դյույմը, իսկ քամու արագությունը հասել է 60 կմ/ժ-ի, ինչը զգալիորեն սրել է իրավիճակը։
Թեև վատ եղանակի գագաթնակետը, ամենայն հավանականությամբ, արդեն անցել է, ուժեղ անձրևներն ու ամպրոպները, հավանաբար, կպահպանվեն Հավայան կղզիներում մինչև այս հանգստյան օրերի ավարտը և հաջորդ շաբաթվա սկիզբը, ինչը թույլ չի տալիս թուլանալ։ Այս փոթորիկը Հավայան կղզիների համար հերթական լուրջ փորձությունն է, որոնք պարբերաբար բախվում են տարերային աղետների հետևանքներին։ Իշխանություններն ու բնակիչները դեռ հիշում են 2023 թվականի Լահայնայի ավերիչ անտառային հրդեհները, որոնք խլեցին ավելի քան 100 մարդու կյանք։ Ներկայիս ջրհեղեղը ևս մեկ անգամ ընդգծում է արշիպելագի խոցելիությունը փոփոխվող կլիմայի առջև և արտակարգ իրավիճակներին մշտական պատրաստվածության անհրաժեշտությունը։
