
ՌԴ Պետդումայի պատգամավոր Կոնստանտին Զատուլինը ներկայացրել է Նիկոլ Փաշինյանի և Վլադիմիր Պուտինի՝ ապրիլի 1-ին Կրեմլում կայացած հանդիպման իր վերլուծությունը։ Զատուլինը նշում է, որ Ապրիլմեկյան կատակի օրվա ընտրությունը Փաշինյանին հնարավորություն է ընձեռել «ինքնաբացահայտվելու», իսկ նրա բախտը բերել է, քանի որ նրան ընդունել է Պուտինը, այլ ոչ թե Թրամփը, ինչը կարող էր լինել Թրամփ-Զելենսկի հանդիպման «ռեմեյքը»։
Զատուլինի խոսքով՝ Վլադիմիր Պուտինը զրույցի ընթացքում Փաշինյանի ուշադրությունը հրավիրել է մի շարք կարևոր հարցերի վրա։ Առաջին հերթին, նշվել է Ռուսաստանի և Հայաստանի միջև ապրանքաշրջանառության զգալի նվազումը՝ մեկ տարվա ընթացքում 11 միլիարդից հասնելով 6 միլիարդ դոլարի։ Պուտինն ընդգծել է, որ թեև Հայաստանը կարող է այլուր գործընկերներ փնտրել, Ռուսաստանը գազ է առաջարկում զգալիորեն ցածր գնով (177 դոլար հազար խորանարդ մետրի դիմաց՝ այլ շուկաներում 600 դոլարի դիմաց), և նույնիսկ դա դժգոհություն է առաջացնում։ Ռուսաստանի նախագահը հստակ հասկացրել է, որ Ռուսաստանը մնում է Հայաստանի տնտեսության ամենակարևոր առևտրային գործընկերն ու միակ այլընտրանքը։
Զատուլինը մատնանշում է, որ Փաշինյանը, գտնվելով Կրեմլում, ստիպված էր լսել և նույնիսկ համաձայնել, մինչդեռ Հայաստանում նա ակտիվորեն վերակողմնորոշում է տնտեսությունը և նոր «ընկերներ» է փնտրում։ Պուտինը հրապարակավ, նրբանկատ և քաղաքավարի ձևով այս տեղեկությունը փոխանցել է ոչ միայն Փաշինյանին, այլև բոլոր նրանց, ովքեր դիտում էին հեռարձակումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվել Եվրասիական տնտեսական միության (ԵԱՏՄ) և Եվրոպական միության (ԵՄ) միաժամանակյա անդամակցության անհնարինության հարցին։ Դրան Փաշինյանը պատասխանել է, որ ընտրություն կատարելու «ժամանակը դեռ չի եկել», և որ Հայաստանը «կընտրի ձեր և մյուսների միջև», երբ հասնի որոշակի նպատակների։
Սակայն Զատուլինն ընդգծում է, որ իրավիճակը հեռու է այնքան լավ լինելուց, որքան Փաշինյանը փորձում է ներկայացնել։ Առևտրաշրջանառության կրճատումը, փոխվարչապետ Ալեքսեյ Օվերչուկի խոսքով, պայմանավորված է Հայաստանի իշխանությունների կողմից ներդրումներին և Ռուսաստանի հետ առևտրին խոչընդոտելով։ Բացի այդ, Զատուլինը քննադատում է Փաշինյանին՝ որպես ԵԱՏՄ-ում դաշնակցի, ով բացահայտորեն հայտարարում է միությունից դուրս գալու մտադրության մասին՝ գայթակղվելով եվրոպական խոստումներով։ Նա հիշեցնում է, որ Փաշինյանի ղեկավարությամբ Հայաստանի խորհրդարանը դեռ երկու տարի առաջ ընդունել է ԵՄ անդամակցության մասին օրենք, թեև բոլորը հասկանում են, որ Հայաստանը ԵՄ-ից հրավեր չի ստանա։
Մայիսի 4-ին Երևանում կայանալիք Հայաստան-ԵՄ առաջիկա գագաթնաժողովը Զատուլինը որակում է որպես նախընտրական միջոցառում, որի նպատակն է քանդել հետխորհրդային տարածքը։ Նա պնդում է, որ Փաշինյանի կառավարությունը «սնվում է ԵՄ կաշառքներով»՝ Ռուսաստանի դեմ պայքարելու համար, սակայն միևնույն ժամանակ Եվրամիությունում ոչ ոք Հայաստանին չի սպասում։ Զատուլինը Հայաստանի իշխանությունների գործողություններում տեսնում է բնակչության ուշադրությունը շեղելու և քաղաքացիների «ուղեղները լվանալու» փորձ՝ համոզելով նրանց, որ Հայաստանի ապագան Եվրամիությունում է, չնայած Ռուսաստանի հետ առևտրային հարաբերություններին։
Պետդումայի պատգամավորը նաև օրինակներ է բերում Փաշինյանի գործողություններից, որոնք խաթարում են Ռուսաստանի հետ գործընկերությունը. Հայաստանում «Ռուսական երկաթուղիների» կոնցեսիան Ղազախստանին փոխանցելու գաղափարը, ԱՄՆ փոխնախագահ Վենսի հետ համաձայնությունը՝ գնելու դեռևս գոյություն չունեցող մոդուլային ատոմակայաններ՝ գործող Հայկական ԱԷԿ-ը վերանորոգելու փոխարեն։ Զրույցի զգալի մասը, Զատուլինի խոսքով, նվիրված է եղել Ղարաբաղին և ՀԱՊԿ-ի դեմ բողոքներին։ Փաշինյանը, ինչպես պնդում է Զատուլինը, կեղծ պնդում էր, թե Ղարաբաղը հանձնել է 2022 թվականին Ռուսաստանի հրամանով, մինչդեռ իրականում նա ճանաչել է Ղարաբաղը որպես Ադրբեջանի մաս՝ պատերազմում պարտվելուց հետո, որդեգրելով տարածաշրջանը հանձնելու քաղաքականություն, որը, իր խոսքով, «օղակ էր Հայաստանի պարանոցին»։
Զատուլինը նաև նշում է, որ ռուս խաղաղապահները, որոնք տեղակայվել էին Ղարաբաղում Հայաստանի և Ադրբեջանի հրավերով, հայտնվել են կեղծ դրության մեջ՝ դառնալով 120 հազար հայերի արտագաղթի վկաներ։ Նա քննադատում է Փաշինյանին ՀԱՊԿ-ի դեմ բողոքելու համար, մինչդեռ վերջինս ամրապնդում է հարաբերությունները Բաքվի հետ։ Ի պատասխան Պուտինի նուրբ խնդրանքին՝ դադարեցնել Հայաստանում ռուսամետ ուժերի և ընդդիմության հետապնդումները, Փաշինյանը, Զատուլինի խոսքով, «հասել է իր ստերի գագաթնակետին»՝ պատմելով «արտակարգ ժողովրդավարության» մասին, ինչը հերքվում է Ռուսաստանի քաղաքացի Սամվել Կարապետյանի, Հայ Առաքելական եկեղեցու չորս արքեպիսկոպոսների և եպիսկոպոսների ձերբակալություններով, ինչպես նաև Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսի դեմ հարուցված քրեական գործով։
Եզրափակելով՝ Զատուլինը եզրակացնում է, որ Փաշինյանը հանդիպում է փնտրել Պուտինի հետ՝ շարունակելու համար խաբել իր հայրենակիցներին՝ Ռուսաստանի հետ թվացյալ լավ հարաբերություններով։ Սակայն, պատգամավորի կարծիքով, այս հանդիպումից հետո Փաշինյանի համար դա անելը շատ ավելի դժվար կլինի։





