
Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինը խստորեն դատապարտել է Կովկասի մուսուլմանների վարչության հայտարարությունը՝ այն որակելով «բացահայտ անհիմն և ստահոդ»։ 2026 թվականի ապրիլի 30-ին տարածված իր հայտարարության մեջ Հայ Առաքելական Եկեղեցու հոգևոր կենտրոնը մերժել է Ադրբեջանի իշխանությունների կողմից Արցախի հայկական հոգևոր-մշակութային ժառանգության ոչնչացումն արդարացնելու փորձերը։
Հայտարարությունում հատուկ ուշադրություն է դարձվում Ստեփանակերտի Սուրբ Աստվածածին առաջնորդանիստ եկեղեցու հիմնահատակ ավերմանը։ Մայր Աթոռն ընդգծում է, որ «սրբավայրերի պղծումը, յուրացումը կամ ոչնչացումը չի կարող արդարացվել որևէ քաղաքական, վարչական կամ կեղծ իրավական ձևակերպմամբ»։ Ադրբեջանական կողմի՝ Արցախի անկախության շրջանում կառուցված եկեղեցիները «ապօրինի շինություն» որակելու փորձերն անընդունելի են։
Այդ պատճառաբանությամբ սրբավայրերը կործանելը և հողին հավասարեցնելը դիտարկվում է որպես «կրոնական ու մշակութային ժառանգության պաշտպանության միջազգային սկզբունքների բացահայտ ոտնահարում և մշակութային եղեռնագործություն»։ Այս հայտարարությունը հնչել է ի պատասխան Կովկասի մուսուլմանների վարչության մեղադրանքների՝ իբր Հայոց Եկեղեցին խոչընդոտում է Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև խաղաղության հաստատմանը։
Մայր Աթոռը վճռականորեն հերքում է այդ մեղադրանքները՝ հայտարարելով, որ խաղաղությունը խոչընդոտվում է «պատմական ճշմարտության կեղծմամբ, բռնի տեղահանված արցախահայերի իրավունքների ոտնահարմամբ, Արցախի հայկական ժառանգության յուրացմամբ և հայկական հետքի հետևողական վերացմամբ»։ Այս գործողությունները, ըստ Էջմիածնի, խաթարում են տարածաշրջանում իսկական և կայուն խաղաղության հիմքերը։
Իր հայտարարության վերջում Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածինը կոչ է արել միջազգային կրոնական և իրավապաշտպան կազմակերպություններին, ինչպես նաև մշակութային ժառանգության պաշտպանության բոլոր պատասխանատու կառույցներին գործուն քայլեր ձեռնարկել՝ կասեցնելու «Ադրբեջանի կողմից հայկական մշակույթի ոչնչացման ծրագրված քաղաքականությունը»։ Այս կոչը շեշտում է Արցախի եզակի մշակութային ժառանգության պահպանման համար միջազգային միջամտության սուր անհրաժեշտությունը։





