Հայ-ռուսական հարաբերություններում լարվածությունն աճում է, քանի որ շուրջ հարյուր հայկական բեռնատարներ արդեն մի քանի օր է՝ կանգնած են Ռուսաստանի սահմանին։ Շուտ փչացող ապրանքներ տեղափոխող վարորդները բախվում են աննախադեպ ուշացումների և աճող կորուստների, մինչդեռ պաշտոնական Երևանն ու Մոսկվան դիվանագիտական ազդակներ են փոխանակում՝ Հայաստանում մոտալուտ խորհրդարանական ընտրությունների ֆոնին։
Իրավիճակը սրվել է այն բանից հետո, երբ Ռուսաստանը տնտեսական սահմանափակումներ է կիրառել՝ արգելելով մի շարք հայկական ապրանքատեսակների մուտքն իր շուկա։ Պաշտոնական վարկածով՝ ռուսական «Ռոսսելխոզնադզորի» աշխատակիցները ստուգումներ են իրականացնում Հայաստանում՝ ուսումնասիրելով ութ ջերմոց և չորս ձկնաբուծարան։ Որպես պատճառ նշվում են հայկական ծաղիկներում հայտնաբերված «օտար մարմինները» և կարմրախայտ ձկան «կասկածելի քաշը», որոնք իբր չեն համապատասխանում ԵԱՏՄ օրենսդրության պահանջներին։ Սակայն վարորդներն ու բազմաթիվ փորձագետներ սա ավելին են համարում, քան պարզապես սանիտարական հսկողություն։
«Սա նախազգուշացում է, թե ինչ է մեզ սպասվում այլ տարբերակ ընտրելու դեպքում», - «Ազատությանը» հայտնել է վարորդներից մեկը՝ արտահայտելով քաղաքական ճնշումների վերաբերյալ ընդհանուր կարծիքը։ Կոնյակ, ծաղիկներ, պղպեղ, ելակ և ձուկ տեղափոխող բեռնատարները վերաուղղորդվել են Վերին Լարսի հիմնական անցակետից հինգ կիլոմետր ներքև գտնվող Չմի գյուղի ժամանակավոր մաքսային տարածք, ինչը լրացուցիչ դժվարություններ և ուշացումներ է առաջացնում։
Բեռնատարների վարորդների խոսքով՝ իրենց փաստաթղթերը չեն ընդունվում, իսկ Հայաստանում բոլոր ստուգումներն անցած բեռները հիմա փչանալու վտանգի տակ են։ «Ես տեսա, թե ինչպես հինգ մեքենա ծաղիկ, երկու ելակ և մեկ ձուկ իմ աչքի առաջ հետ ուղարկեցին», - պատմել է անանուն վարորդներից մեկը, որը փորձում էր 190 տոննա պղպեղ տեղափոխել, որը, հավանաբար, կփչանա մի քանի օրվա ընթացքում։ Նա ընդգծել է, որ արհեստականորեն ստեղծված իրավիճակը կարող է հանգեցնել ապրանքի միտումնավոր փչացման։
Այս իրադարձությունները տեղի են ունենում ռուս պաշտոնյաների կողմից Հայաստանին ուղղված՝ Եվրոպական միության և Եվրասիական տնտեսական միության միջև ընտրություն կատարելու վերաբերյալ ակտիվ կոչերի ֆոնին։ Պաշտոնական Երևանը դեռ չի շտապում վերջնական որոշում կայացնել՝ հայտարարելով, որ «որոշում կայացնելու պահը դեռ չի եկել»։ Այս շաբաթվա վերջին Աստանայում կկայանա ԵԱՏՄ բարձրագույն խորհրդի նիստը, որտեղ, ըստ ռուս պաշտոնյաների, քննարկվելու է Հայաստանի կարգավիճակի հարցը։ Հատկանշական է, որ քարոզարշավի մեջ գտնվող վարչապետ Փաշինյանը չի մասնակցի այդ նիստին՝ իր փոխարեն ուղարկելով փոխվարչապետին։
Բացի ծաղիկներից, Ռուսաստանը սահմանափակել է «Ջերմուկ» հանքային ջրի և որոշ ընկերությունների ալկոհոլային խմիչքների ներմուծումը։ Անցյալ տարի հայկական ծաղիկների արտահանումը կազմել է 53 միլիոն դոլար, և ներկայիս սահմանափակումները լուրջ հարված են հասցնում երկրի տնտեսությանը։ Ընդդիմադիր պատգամավոր Գառնիկ Դանիելյանը նաև հայտնել է, որ Բագրատաշենի անցակետից Հայաստանի ՍԱՏՄ-ն հետ է ուղարկել Ռուսաստան արտահանվող ելակը՝ պատճառաբանելով, թե բեռում արգելված նյութեր են հայտնաբերվել։ ՍԱՏՄ-ից «Ազատությանը» հայտնել են, որ դա իրենց «ամենօրյա աշխատանքն է», սակայն փոխադրողների համար դա նշանակում է ուղղակի կորուստներ և անորոշություն։
Հայ գործարարները հաշվում են իրենց վնասները՝ պնդելով, որ հենց իրենք են դառնում քաղաքական տարաձայնությունների պատճառով առաջացած իրավիճակի պատանդները։ «Սա հենց ինքը քաղաքական ճնշումներ է, կապված է Հայաստանում ընտրությունների հետ։ Բեռնափոխադրողների միջոցով փորձում են ազդել քվեարկության արդյունքների վրա», - եզրակացնում են վարորդները՝ սպասելով իրենց ճակատագրի որոշմանը ռուսական սահմանին։
